Maraş ve Alevi Kızılbaşlar

Çok uzun bir zamandan beri kitaplar hakkında yazı yazmama raÄŸmen, ilk defa bir kitabı anlatmak isterken zorlandım. Masanın üstünde 542 sayfalık, daha yeni okuduÄŸum bir kitap var: Alevilik-Kürdoloji-Türkoloji Yazıları. AraÅŸtırmacı Yazar Mehmet Bayrak’ın ‘Alevilik-Kürdoloji-Türkoloji Yazıları (1973-2009)’ kitabı Özge Yayınları’ndan çıkmış. Neler mi anlatıyor: Yaresan AleviliÄŸini ve ilk Alevi deyiÅŸlerini Baba Tahir Üryan, Ali Heriri gibi Kürt ÅŸairleriyle baÅŸlatıldığını, Cumhuriyet döneminde yapılan katliamları, Halk ozanlarını, edebiyat erbaplarını, Kürt tarihini…

Ansiklopedik bilgileri içeren bu kitabı nasıl anlatmalı, diye kara kara düÅŸünürken, kitaptan anlatılan sadece iki katliamla sınırlı kalmaktan karar kıldım. Evet, bu kitap kaynak alınarak onlarca kitap yazılabilinir. Ama gazetede yayınlanacağı için kısa tutmak zorundayım. Bunun için de zorlanıyorum. Çünkü AraÅŸtırmacı-Yazar Mehmet Bayrak’ın tarihi belgelerin ışığında yazılmış olan kitapları sarsıcıdır. Katliamların acısı gelir yüreÄŸinize oturur ve kahrolursunuz. Son bin yıllık tarihimizin muhasebesini yaparsınız. Kimi zaman da ÅŸoke oluverirsiniz. „Kürtlere Vurulan Pranga Åžark Islahat Planı

“ adlı kitabında olduÄŸu gibi…

Mehmet Bayrak’ın kitapları tarihi haksızlıklara karşı bir müdahaledir. Gün yüzüne çıkardığı belgelerle, usta kalemiyle, estetik örgüsüyle, bize artık kendinizi görün diyor. Ben bu çığlığı iki kiÅŸiden gördüm; biri müziÄŸimizin büyük ustası Åživan Perwer’dir, diÄŸeri de Mehmet Bayrak. Åživan Perwer, halkımızın çığlığını müziÄŸe dönüÅŸtürüp çığlıklaşırken, Mehmet Bayrak, kitaplarıyla tarihin derinliklerinden kopup gelen çığlıkları bize ulaÅŸtırıyor. Yapılmış olan tarihi haksızlıkların nedenlerini bize gösteriyor. Onunla da kalmıyor. Kürtleri yok etmek isteyen zihniyete gerçekliklerden kaçamazsınız diyor.

Malatya’da Dümüklü katliamı...

Bayrak, 1895’te Malatya’da Alevi Kürtlere yönelik yapılan bir katliamı anlatmış Alevilik-Kürdoloji-Türkoloji adlı kitabında. Ve ben bu katliamın yapıldığını ilk yazar Bayrak’tan öÄŸreniyorum. Malatya’nın AkçadaÄŸ ilçesinde Dümüklü katliamı gibi bilinmeyen katliamları insanlığın vicdanına sunarak, her zaman olduÄŸu gibi büyük bir iÅŸ baÅŸarmış. Ä°nsan katliamla ilgili yazılanları okuduÄŸu zaman tüyleri diken diken oluyor. Ve bir an Dümüklülerle birlikte elde tahta kılıç ve gürzlerle zalime karşı koyuyorsunuz.

Dümüklüler, Åžeyh Ali Baba önderliÄŸinde baÅŸkaldırıyor. Karda kışta aç ve sefil. Direniyorlar ama ölümüne. Teslim olmuyorlar. DireniÅŸin son kalıntıları bir eve sığınıyor. Ve devletin kolluk kuvvetleri direniÅŸçileri katlediyor. Bu katliamdan kaçabilen ailelerin süt bebeleri can veriyor. Köyleri yakılıp yıkılıyor. Cesetleri doluyor her tarafa. Evet, Fransız gözlemci izlenimlerini bu ÅŸekilde aktarıyor: „Ovalar, kendilerini koruyamamış olan Kürt ölüleriyle doludur.“ Ovalar cesetlerimizle dolmuÅŸtur. Geliya Zilan’da, Dersim’de olduÄŸu gibi. Kitap sizi gerilere götürüyor. Åžeyh Sait isyanıyla köyleri yakılan, öldürülen, dinamitler baÄŸlanarak patlatılan insanları görüyorsunuz ve lanetler okuyorsunuz. Dersim’e uzanıyorsunuz, namuslarını kurtarmak için kendilerini kayalardan atan gelinleri, kesik bir baÅŸla fotoÄŸraf makinesine poz veren askerleri… Oradan da MaraÅŸ’a kadar uzanıveriyor belleÄŸiniz. Karınları deÅŸilerek öldürülen Kürt-Alevi gelinleri görünüyor. Çocukları duvarlara çakılanlar… Her yan kan revan. Devletin resmi belgelerini görüp ve bu vahÅŸet dursun diyorsunuz.

Maraş ve Alevi Kızılbaşlar

24 Aralık 1980’de MGK tarafından alınan kararların sadece kısacık bir bölümünü aktarayım: „Alevi-KızılbaÅŸ kızıl bölücü köpeklere hadleri bildirilmiÅŸtir. Olay dolaysıyla açığa alınan tüm öÄŸretmenler Alevi-KızılbaÅŸ’tırlar. Gözaltına alınan, iÅŸkenceye tabi tutulan, ırzına geçilen tüm öÄŸrenciler yine Alevi-KızılbaÅŸ’tırlar“. Devam eder böylece MGK’nın kararı. Defalarca Alevilere köpek denir. Alevilerin, deÄŸiÅŸik komplolarla suçsuz yere cezaevlerine konulmalarını, iÅŸkencelerden geçmelerini ve ölüm timleriyle yok edilmelerini kararlaÅŸtırıyorlar. Ve her iki katliamın arasında büyük benzerlikler var: Malatya AkçadaÄŸ’da vahÅŸice insanlar katlediliyor, yakalayabildiklerini cezaevlerine atıyorlar. MaraÅŸ’ta da aynısı yapıldı. Katliamda kullanılan sivil faÅŸistler hiçbir adli kovuÅŸturmaya tabii tutulmazken, MaraÅŸ’ta halkı korumak isteyen DSÄ° müdürü Fevzi Onaç cezaevlerinde çürütüldü. Mükafat verildi katliamın planlayıcıları olan ÖkkeÅŸ Åžendiller ve Muharrem ÅžimÅŸek Milletvekili oldular. Åžark Islahat Planı’nın maddelerini ve MaraÅŸ katliamından sonra MGK’nın kararlarını okurken, seksen altı yıldır devam eden zulmün tüm nedenlerini ve sizi bitirmek isteyen güçlerin amaçlarını anlamış oluyorsunuz. Åžimdiye kadar hiç ulaşılmamış belgelerle önünüze çıkıyor Mehmet Bayrak. En önemlisi de size, yeni sorular sordurtuyor.

Neden bu kadar çok katliama uÄŸradık? Diye soruyorsunuz kendinize. Bu soruyu kendinize sorduÄŸunuz zaman da ÅŸöyle bir cevap çıkıyor ortaya: Örgütsüz ve dağınık yaÅŸadığımız için. Åžüphesiz bu hale düÅŸmemizin sebepleri çoktur. Bu sebeplerden en belirgin olanı da örgütsüzlüÄŸümüzdür bunu kabul etmekten baÅŸka çaremiz yok.

MEHMET SÖÄžÜT

www.mehmet-sogut.com

Kaynak: Nurhakdagi.Net

Yorumlar (0)

Bu yorumun beslemesine abone olun

Ä°sim

Yorum

daha küçük | daha büyük

E-posta ile takip (sadece kayıtlı kullanıcılar)

Okudum ve kabul ediyorum Kullanım şartları.

Lütfen görüntülenen karakterleri yazınız

Yorum Ekle